Jeżeli chcesz otrzymywać informacje z naszego portalu podaj swój e-mail
DRODZY CZYTELNICY Pytani o powikłania cukrzycy jednym tchem wymieniamy: oczy, nerki, serce. Ale czy wspominamy o zębach? Mało kto zwraca uwagę na zależności pomiędzy cukrzycą a chorobami jamy ustnej i zębów. Dlatego polecamy Wam lekturę wywiadu z Paulo Malo, stomatologiem, który dentystyczne problemy diabetyków zna z własnej wieloletniej praktyki. Terapia pompą insulinową obok licznych „plusów” ma także swoje „minusy”, a do tych zalicza się zwiększone ryzyko kwasicy ketonowej oraz błędy mechaniczne pompy. O tym, jak się ich ustrzec piszemy w dziale „Pod lupą”. Zachęcamy Was też, aby chociaż część długich listopadowych wieczorów poświęcić na analizę swojego leczenia. Może uda się, np. znaleźć przyczyny niewyrównanej cukrzycy, pomimo prawidłowych stężeń glukozy na czczo. Albo udoskonalić z korzyścią dla zdrowia „zarządzanie swoją cukrzycą” poprzez intensyfikację jej leczenia. Tylko jak to wszystko zrobić? Odpowiedź na to oraz wiele innych ważnych pytań znajdziecie w niniejszym numerze. Redakcja
INTENSYFIKACJA LECZENIA CUKRZYCY Szacuje się, że każdego roku 5–10% pacjentów z cukrzycą typu 2 wymaga rozpoczęcia insulinoterapii w konsekwencji niedostatecznego wyrównania metabolicznego. Przy wyborze modelu terapii należy brać pod uwagę zarówno wiek pacjenta, masę ciała (tak rzeczywistą, jak i należną), na wyki żywieniowe pacjenta, aktywność życiową, a przede wszystkim dotychczasowy sposób leczenia i jego efekty metaboliczne. Nowoczesne leczenie umożliwia pacjentom prowadzenie trybu życia zdrowego człowieka, wykonywanie swojej pracy zawodowej i codzienną aktywność. We współczesnej terapii dąży się do naśladowania fizjologicznego rytmu wydzielania insuliny, która jest hormonem białkowym, wytwarzanym w komórkach β trzustki, a umożliwiającym przemianę białek, tłuszczów i węglowodanów w organizmie.
LECZ CUKRZYCĘ DOBRZE! Rozmowa z prof. Władysławem Grzeszczakiem, prezesem Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego. Czy jakieś odkrycie, nowy lek czy metoda wydają się Panu obiecujące? - Tworzy się w tej chwili wiele nowych grup leków hipoglikemizujących. Uważam, że będzie to stanowiło pewną szansę poprawy jakości życia i lepszego wyrównania cukrzycy dla określonej grupy chorych (już pomijając, czy te leki będą refundowane, czy nie). Są dwie nowe grupy leków wchodzących na rynek – analogi GLP -1 oraz blokery DPP-4 (wildagliptyna i sitagliptyna oraz saxagliptyna). Na zjeździe w Barcelonie ten ostatni lek był szeroko omawiany, zachwalano jego efektywność zarówno w monoterapii, jak i w terapii łączonej z metforminą, sulfonylomocznikiem, z glitazonami. Wydaje się być lekiem bezpiecznym – daje mniej hipoglikemii niż inne leki i mało działań ubocznych. Ale to bynajmniej nie jest żaden przełom w farmakologii. INSULINA – GLIKEMIA – KWASICA Aby nie doprowadzić do ostrego powikłania, jakim jest kwasica ketonowa, przede wszystkim należy odpowiedzieć na pytanie, czy mam insulinę we krwi? Ustalenie tego nie jest takie proste, ponieważ nie dysponujemy testami do sprawdzania stężenia insuliny. Możemy to ocenić tylko w sposób pośredni, opierając się na wynikach pomiaru poziomu glukozy we krwi i zawartości ketonów w moczu. Wiele jest przyczyn hiperglikemii. Do jednej z nich należy deficyt insuliny we krwi, który może być uwarunkowany problemami technicznymi (szerzej na ten temat w artykule: „Rysa na szkle – niedoskonałości pomp insulinowych”). W niniejszym tekście przedstawiamy prosty schemat pozwalający na uniknięcie kwasicy ketonowej.
ZDROWY UŚMIECH DIABETYKA Paulo Malo to światowej sławy stomatolog – implantolog, Portugalczyk znany z innowacyjnych metod leczenia. Poproszony o wywiad dla „Diabetyka”, nie ukrywa swojego entuzjazmu. – Wiedza o zależnościach pomiędzy cukrzycą a stanem jamy ustnej i zębów jest niewystarczająca, zarówno wśród lekarzy, jak i samych chorych. To ważny temat i trzeba go nagłaśniać – mówi. W jaki sposób cukrzyca wpływa na zdrowie jamy ustnej i zębów? - Cukrzyca to choroba metaboliczna, która ma swoje odbicie w kondycji jamy ustnej. Problem jednak nie tkwi w samych zębach, ale w systemie, czyli zaburzeniach metabolicznych. Na zdrowie jamy ustnej negatywnie wpływa nadmiar glukozy we krwi. Ma on dwie poważne konsekwencje – spadek odporności oraz mniejsze unaczynienie, które spowalnia procesy gojenia w jamie ustnej. Z powodu wahań glikemii diabetycy narażeni są na infekcje. Wynika to z prostego faktu, że słodkie środowisko jest idealne dla namnażania się bakterii. Dlatego te_ diabetycy muszą zdecydowanie bardziej dbać o prawidłową higienę jamy ustnej. Trzeba te_ wiedzieć o tym, że nawet najmniejsza infekcja, z którą zdrowi ludzie radzą sobie bardzo sprawnie, u diabetyków przebiega w sposób gwałtowniejszy, może szybko przerodzić się w poważny stan zapalny, a nawet prowadzić do utraty zębów. JAK MĄDRZE CHWALIĆ DZIECKO? Staraj się mówić o konkretach. Jeżeli widzisz, że dziecko właśnie posprzątało w swoim pokoju, spróbuj po prostu opisać, co widzisz. Oto przykład: „Widzę, że posprzątałeś w pokoju. Łóżko pościelone, książki i zeszyty poukładane w szafce, a klocki w szufladzie. Jakoś tak od razu przybyło tu miejsca (z uśmiechem)”. Jeżeli dziecko pomogło Ci w pracach domowych, zamiast komunikatu „Super! Dzięki. Wiedziałam, że można na tobie polegać”, spróbuj użyć takiego: „Świetnie! Odkurzenie i umycie podłogi pozwoli mi zaoszczędzić sporo czasu. Dzięki za pomoc! To była bardzo miła współpraca”. Jeżeli dziecko samodzielnie zbadało poziom cukru, podało insulinę czy wyliczyło wartość wymiennikową posiłku, nie uogólniaj „Doskonale sobie radzisz!”. Więcej korzyści przyniosą słowa: „Jestem pod wrażeniem twojego wymiennikowego rozeznania” albo „Dobrze poradziłeś sobie dzisiaj z podaniem korekcyjnej insuliny. Gratuluję!
